Lời Kinh trong lòng bàn tay:
“Một người bị nước cuốn trôi, kẻ đó rất sợ bị chết chìm, nhưng cuối cùng, họ đã không chết chìm mà lại bị chết khát, chết khát giữa dòng nước.
Điều vô lí ấy cũng giống như một người biết được nhiều câu kinh, nói những câu kinh rất hay, nhưng không thực hành, cuối cùng bị những điều tầm thường trong tâm đánh gục”.(1)
Có những nghịch lý tưởng như không thể xảy ra, nhưng con người vẫn âm thầm sống cùng chúng mỗi ngày. Một người bị dòng nước cuốn đi, chung quanh là mênh mông nước, vậy mà cuối cùng, họ không bị chết chìm mà lại chết khát. Nước ở ngay bên cạnh nhưng họ không biết dùng để cứu lấy chính mình. Người ấy bị nước cuốn trôi, nên sợ nước đến mức quên rằng nước cũng là sự sống.
Con người cũng có thể sống một đời như thế. Ta thuộc nhiều lời kinh, hiểu nhiều điều hay, nói được những lời sâu sắc về từ bi, buông xả, nhẫn nhục và vô thường. Ta có thể khuyên người khác đừng sân giận, đừng tham cầu, đừng chấp trước, sống tử tế và biết đủ. Nhưng bản thân mình, khi nghe một lời nói trái ý, ta vẫn nổi giận. Khi thấy người khác thành công, ta vẫn ganh tị. Khi một lợi ích xuất hiện trước mắt, ta vẫn có thể quên đi điều mình từng cho là đúng. Những hiểu biết bằng lý trí không đủ sức để ngăn những thói quen không tốt mà ta đã dung dưỡng suốt nhiều năm.
Ta mang theo cả một kho tàng câu kinh nhưng vẫn nghèo nàn trong cách sống.
Sự hiểu biết bằng lý trí và những lời nói hay chưa chắc cứu được mình, nhưng sự thực hành thì chắc chắn sẽ làm được điều đó. Một câu kinh được sống là một giọt nước được uống. Một nghìn câu kinh được nói ra nhưng nếu chúng ta không thay đổi được một thói quen xấu của mình thì những câu kinh đó vẫn chỉ là tiếng sấm báo mưa suông, vang cả đỉnh trời, nhưng cuối cùng vẫn không có một giọt mưa nào rơi xuống.
Nước không thể rửa sạch một kẻ chỉ đứng nhìn. Câu kinh không thể chuyển hóa kẻ chỉ đọc suông.
Biết và sống là hai việc rất khác nhau. Biết chỉ cần trí nhớ, còn sống thì phải trả giá, phải biết quên mình. Lời hay không làm ta đau, nên nó dễ thuộc. Còn thực hành sẽ làm ta đau, nên ta tránh né. Và khi tránh né mãi, kiến thức sẽ thành một thứ trang sức: đeo thì đẹp, nhưng chẳng giữ ấm được cho ai.
Câu kinh chỉ thật sự trở thành sức mạnh khi nó bước ra khỏi trang giấy, thoát ra khỏi lời nói, để có mặt trong từng phản ứng nhỏ của đời thường.
Đọc kinh cần đôi mắt, giảng kinh cần lời nói; nhưng để thấu hiểu được câu kinh, phải đem cả một đời vui buồn để sống.
Người ngày mới an.
Vô Thường
____________________
[1] Nguyên Hán văn: 如人水所漂,懼溺而渴死,於法不修行,多聞亦如是。 Dòng 19-20, khung thứ nhất, trang 68, bộ kinh mang mã số 0279, 大方廣佛華嚴經 (Kinh Hoa Nghiêm), tập 10 大正新脩大藏經。

















