Nhiều khi chỉ cần sân xong mà biết mình vừa sân, nói lời làm đau người ta rồi biết quay lại xin lỗi, vậy cũng đã đỡ làm khổ nhau nhiều lắm rồi…
Khuya nay tôi đi dạo dưới hàng chà là.
Đang đi mà không để ý dưới chân, tôi đá mạnh vô miếng đan.
Trời đất ơi, đau kinh khủng.
Tôi đứng lại ôm chân một hồi. Nhưng lạ là lúc đó chỉ có cái chân đau thôi, trong tâm hoàn toàn không có sân gì hết.
Tự nhiên tôi nhớ lại chuyện hôm bữa.
Hôm đó có một chú đang vác cây, sơ ý quẹt trúng chân tôi. Thiệt ra đau nhẹ hơn hồi nãy nhiều.
Vậy mà vừa bị quẹt một cái, tôi quạu liền: “Sao chú làm gì ẩu tả vậy?”
Nói xong, chú im ru.
Còn tôi đi được mấy bước thì bắt đầu thấy cái tâm mình.
Ủa?
Người ta chỉ sơ ý quẹt trúng có chút xíu thôi mà mình khó chịu dữ vậy? Đau có bao nhiêu đâu. Vậy mà vì một chút khó chịu trong lòng, mình nói ra một câu làm người ta buồn.
Tôi quay lại tìm chú.
Tôi nói:
“Hồi nãy sư đau quá nên hơi quạu, nói chú ẩu tả. Sư xin lỗi nghen, chú đừng buồn sư.”
Chú cười:
“Dạ, lỗi cũng do con ẩu mà sư. Sư la con vậy đúng rồi.”
Nhưng tôi biết chuyện đúng hay sai lúc đó không còn quan trọng nữa.
Cái tôi thấy rõ là tâm sân của mình tới nhanh quá.
Nó tới nhanh tới mức nhiều khi miệng mình chạy trước cái biết của mình.
Nói xong rồi, bình tĩnh lại mới ngồi nghĩ:
“Ủa, sao hồi nãy mình nói người ta như vậy ta?”
Khuya nay đá chân vô miếng đan đau hơn nhiều, tôi lại không sân.
Tôi mới thấy một chuyện cũng ngộ.
Miếng đan làm mình đau, nhưng mình đâu có giận nó.
Còn con người làm mình đau, dù chỉ một chút thôi, mình lại dễ nổi sân.
Có lẽ vì với miếng đan, mình biết mình không nhìn đường thì mình ráng chịu.
Còn với con người, trong đầu lập tức có một người để trách:
“Tại anh.”
“Tại chị.”
“Tại chú.”
“Tại người ta.”
Và ngay khi có một người để trách, cái đau trong thân rất dễ biến thành cái sân trong tâm.
Nhưng chuyện làm tôi suy nghĩ nhiều nhất lại là chuyện khác.
Lúc tôi tự thấy mình sân, tự thấy lời mình nói hơi quá, tôi quay lại xin lỗi rất dễ.
Không ai ép hết.
Cũng chẳng thấy mất mặt gì.
Chỉ thấy mình sai thì mình sửa thôi.
Nhưng tôi nghĩ, cũng ngay lúc đó mà có người đứng kế bên nói:
“Sư tu gì mà nóng dữ vậy?”
Chắc chưa biết tôi có hết sân không, chứ khả năng cao là tôi sân thêm người mới rồi.
Con người mình lạ vậy đó.
Cái lỗi mình tự nhìn thấy thì mình sửa được.
Còn cũng cái lỗi đó, người khác chỉ vô mặt mình, nhiều khi cái đầu tiên mình làm không phải là nhìn lại, mà là chống đỡ.
Mình giải thích.
Mình kiếm lý do.
Mình nói tại người kia trước.
Thậm chí biết người ta nói đúng, mình vẫn khó chịu.
Có khi từ chuyện người ta chỉ cho mình một cái sai, cuối cùng mình quay qua ghét luôn người chỉ lỗi.
Bởi vậy càng ngày tôi càng thấy, tu không phải là ngồi chờ người khác nói cho mình biết mình sai ở đâu.
Mà là tập nhìn cho kịp chính mình.
Nhìn cái khoảnh khắc mình vừa khó chịu.
Nhìn cái miệng mình đang muốn nói một câu cho hả dạ.
Nhìn cái tâm đang muốn kiếm một người để đổ thừa.
Thấy được sớm một chút, mình bớt làm đau người khác một chút.
Còn lỡ nói rồi, thấy mình sai thì quay lại xin lỗi.
Không cần phải đợi mình thành người hết sân mới sống tử tế được.
Nhiều khi chỉ cần sân xong mà biết mình vừa sân, nói lời làm đau người ta rồi biết quay lại xin lỗi, vậy cũng đã đỡ làm khổ nhau nhiều lắm rồi.
Cái chân đá vô miếng đan, một lát rồi hết đau.
Nhưng một câu mình nói trong lúc nóng, có khi chân mình hết đau lâu rồi mà người ta vẫn còn tổn thương.
Sư Pháp Quang
